Wanneer gebruik je dit?
Gebruik dit item om met businessverantwoordelijken een gedeelde indeling van organisatievermogens te maken, vóórdat je oplossingen of investeringen vergelijkt.
Werkdefinitie en afbakening
Binnen deze EAW-werkwijze beschrijft een capability een vermogen dat de organisatie nodig heeft om een bepaald resultaat te bereiken. Leg de betekenis vast onafhankelijk van de huidige afdeling of applicatie. Dat maakt het mogelijk hetzelfde vermogen te bespreken als de inrichting verandert.
Neem bijvoorbeeld het fictieve vermogen Aanvraagbeoordeling: het vermogen om een aanvraag aan afgesproken criteria te toetsen en tot een gemotiveerd oordeel te komen. Een behandelteam kan dit uitvoeren, een applicatie kan dit ondersteunen en een proces kan beschrijven hoe het verloopt. Deze drie beschrijvingen krijgen eigen relaties met de capability.
Zo bouw je de kaart op
Start met de organisatiedoelen, diensten en belanghebbenden. Verzamel welke vermogens nodig zijn om de beloofde resultaten te leveren. Formuleer per vermogen een korte definitie, een resultaat en een grens: wat valt er wel en niet onder? Bespreek twijfelgevallen met inhoudseigenaren voordat je de kaart verder uitsplitst.
Gebruik L1 voor samenhangende hoofdgebieden. Verdeel die in L2-capabilities en werk L3 alleen uit waar dat nodig is voor je analyse of besluit. Behandel deze niveaus als een werkafspraak; voeg geen derde niveau toe om alleen het model te vullen. Onderliggende vermogens moeten samen de betekenis van hun bovenliggende capability dekken.
Fictief voorbeeld
| Niveau | Naam | Betekenis in dit voorbeeld |
|---|---|---|
| L1 | Dienstverlening | Het afgesproken dienstverleningsresultaat kunnen leveren |
| L2 | Aanvraagbeoordeling | Kunnen vaststellen of een aanvraag aan de criteria voldoet |
| L3 | Bewijsbeoordeling | De bruikbaarheid en toereikendheid van bewijs kunnen beoordelen |
Een nieuwe applicatie voor documenten is in dit voorbeeld een mogelijke ondersteuning van Bewijsbeoordeling. Daarmee is nog niet aangetoond dat een nieuwe capability nodig is.
Van kaart naar analyse
Gebruik stabiele codes en leg bronnen bij de definities vast. Koppel vervolgens waardestroomfasen, informatie en verantwoordelijke rollen. Laat een heatmap altijd vermelden wat de kleur meet: prestatie, knelpunt, veranderimpact of een andere afgesproken dimensie. Een onbekende score blijft onbekend; behandel die niet als een lage score.
Bespreek de kaart eerst op betekenis en volledigheid. Voeg investeringsprioriteiten pas toe wanneer de beoordeling en de onderbouwing beschikbaar zijn. Zo voorkom je dat een discussie over kleuren de inhoudelijke afbakening vervangt.
Controleer je resultaat
- Beschrijft iedere capability één herkenbaar vermogen?
- Zijn afdeling, proces en applicatie afzonderlijk benoemd?
- Hebben onderliggende capabilities een duidelijke grens en een stabiele code?
- Zijn onbekende beoordelingen zichtbaar en is de kleurlegenda eenduidig?
Capabilitykaart
Vul deze onderdelen in voor je eigen context. De download bevat een lege, bewerkbare template in Markdown die je ook naar je documenteditor kunt kopiëren.
- Code en naam
- Bovenliggende capability
- Definitie: het vermogen om…
- Beoogd resultaat
- Binnen scope
- Buiten scope
- Relevante waardestroomfasen
- Informatieobjecten
- Verantwoordelijke rol
- Bron en datum
- Open vragen en aannames
- Review door en datum
Over deze uitwerking
EAW-werkwijze en werktemplate. Voorbeelden zijn fictief. Inhoudelijk gecontroleerd op .